Winieta    
   

Galeria Fotografii BWA/ZPAF
Kielce, ul. Planty 7
tel. (041) 344 76 36

 

 

Urodził się w 1924 r. w Tomaszowie Lubelskim. Mieszka w Gliwicach. Jeden z najznakomitszych artystów w polskiej fotografii. Twórczością fotograficzną zajmuje się ok. 60 lat. Członek Związku Polskich Artystów Fotografików od 1958 roku: w składzie Rady Artystycznej od 1970, a w l. 1975-1984 przewodniczący tej związkowej instytucji.
Uczestniczył w wystawach przełomowych dla polskiej fotografii współczesnej: Fotografia subiektywna (Kraków 1968), Fotografowie poszukujący (Warszawa 1971) i Stany graniczne fotografii (Katowice 1977; współorganizator wystawy). W 1991 roku przygotował (wraz ze Zdzisławem Pacholskim) wystawę 70 lat polskiej fotografii awangardowej, pokazaną w Koszalinie i niemieckim Bergkamen. Opracował także i doprowadził do wydania w 1999 roku jedynej jaka dotąd powstała „Antologii polskiej fotografii”, obejmującej okres od połowy XIX wieku do końca lat 80.
Jego prace wniosły do polskiej fotografii nowe i oryginalne wartości, a fotografie z końca lat 50. były dziełami prekursorskimi wobec powstałej dziesięć lat później sztuki konceptualnej. W 1959 roku, wraz ze Zdzisławem Beksińskim i Bronisławem Schlabsem, zorganizował w Gliwicach wystawę zatytułowaną „Pokaz zamknięty”, która później stała się szeroko znana pod nazwą „Antyfotografii”. Zaprezentował na niej prace o nowatorskiej estetyce, tworząc z neutralnych estetycznie zdjęć dokumentalnych zestawy, które wyrażały „poezję prozy życia”.
Prace Jerzego Lewczyńskiego u swoich źródeł mają zdecydowaną, własną postawę wobec fotografii: istotna jest ona tu w swoim elementarnym sensie, mieszczącym się zarówno przed, jak i ponad sztuką – w roli osobistej pamiątki, świadka aury minionych wydarzeń i odchodzących w przeszłość osób. Podniesienie wartości, jakie niesie ze sobą tak rozumiana fotografia do rangi równej dziełom sztuki jest własnym wkładem Jerzego Lewczyńskiego do historii polskiej fotografii..
W zakres własnej twórczości Jerzy Lewczyński włączył autorski program społeczno-artystyczny: „archeologię fotografii”, którego ideą jest ocalanie od zapomnienia dawnych fotografii, autorskich i anonimowych, świadków swojego czasu – zarówno w wymiarze publicznym, jak i indywidualnym. Odkrył trzy niezwykle cenne archiwalne zbiory: zdjęcia XIX-wiecznego fotografa z Gliwic, Wilhelma von Blandowskiego (porównywalne z pracami Augusta Sandera); Józefa Eisenbacha, aptekarza z Sanoka fotografującego w pierwszych dziesięcioleciach XX wieku oraz Feliksa Łukowskiego, dokumentującego zamojską wieś w czasie II wojny światowej.
Jak napisał w 1998 roku Krzysztof Jurecki, Twórczość Lewczyńskiego [...] czeka na należne sobie miejsce w historii fotografii światowej.

opr. Elżbieta Łubowicz

Biografia

 


JERZY LEWCZYŃSKI



Jedno życie
- 1982 r.


Tryptyk znaleziony na strychu
- 1971 r.


Negatyw
- 1975 r.


Z cyklu "Znalezione fotografie"
- 1985 r.


Negatyw znaleziony na ulicy
- 1970 r.


Dzieciństwo
- 1968 r.


Antyfotografia
- 1959 r.

 

Kurator edycji

ELŻBIETA
ŁUBOWICZ

Krytyk sztuki, kurator wystaw artystycznych. Zajmuje się głównie fotografią jako sztuką. Stale współpracuje z Ośrodkiem Kultury i Sztuki we Wrocławiu, przygotowując wystawy w ramach prowadzonego przez te instytucję Dolnośląskiego Festiwalu Artystycznego. Jako krytyk współpracuje z Pismem Artystycznym „Format”, miesięcznikiem kulturalnym „Odra”, Kwartalnikiem „Fotografia”. Jest członkiem zespołu redakcyjnego półrocznika „Imago” – wydawanego w Bratysławie angielskojęzycznego pisma o fotografii – oraz sekretarzem redakcji Zeszytów Naukowo-Artystycznych „Dyskurs” (pismo Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu). Współzałożycielka i członek Rady Programowej Międzynarodowego Forum Fotografii „Kwadrat”. Mieszka we Wrocławiu.

Zrealizowane wystawy (wybór):

  • Jerzy Lewczyński, Fotografie, Galeria „Awangarda”, BWA Wrocław, 2000
  • Z tradycją w tle. Fotografowie z Pragi (10 uczestników), Galeria „Awangarda”, BWA Wrocław, 2001
  • Dotknięcie realności (7 uczestników), Galeria „Awangarda”, BWA Wrocław, 2002
  • Marco Ambrosi, Portrety w czerni, Galeria „Awangarda”, BWA Wrocław, 2002
  • Anna Szpakowska-Kujawska, Jest się (wystawa monograficzna, 1954-2005: malarstwo, rzeźba, collage), Muzeum Narodowe we Wrocławiu, 2005
  • Lustro Natury, Arsenał – Oddział Muzeum Miejskiego Wrocławia (wystawa poplenerowa prac artystów z krajów wyszehradzkich, 22 uczestników), 2007.

Tekst do katalogu wystawy